Πού πέταξε τ' αγόρι μου

Γενικά:

Μουσική	:	Μίκης Θεοδωράκης
Ποίηση	:	Γιάννης Ρίτσος
Ερμηνεία	:	Νανά Μούσχουρη
Άλμπουμ	:	ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ
Εγγραφή	:	01
Κυκλοφορία	:	1960

Στίχοι:

Γιε μου, σπλάχνο των σπλάχνων μου,
καρδούλα της καρδιάς μου,
πουλάκι της φτωχιάς αυλής,
ανθέ της ερημιάς μου.

Πού πέταξε τ' αγόρι μου
πού πήγε, πού μ' αφήνει;
Χωρίς πουλάκι το κλουβί
χωρίς νερό η κρήνη.

Πώς κλείσαν τα ματάκια σου
και δεν θωρείς που κλαίω
και δε σαλεύεις, δε γροικάς
'τά που πικρά σου λέω.

Άλλες ερμηνείες/κυκλοφορίες:

Γρηγόρης Μπιθικώτσης - Καίτη Θύμη (1960) Εγγραφή 2η
Μαίρη Λίντα - Μανώλης Χιώτης (1963 - ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ) Εγγραφή 3η
Χορωδία Τρικάλων (1966 - ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ) Εγγραφή 4η
Γιώργος Μούτσιος (1985 - ΜΙΚΗΣ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗΣ-ΜΑΝΟΣ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙΣ ΣΥΝΑΥΛΙΕΣ '61)
Μαρία Φαραντούρη (1995 - THE BIRTHDAY CONCERT)
Νένα Βενετσάνου (2000 - ΤΡΑΓΟΥΔΑ ΜΙΚΗ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗ)
Μαρία Φαραντούρη (2003 - Η ΠΟΙΗΣΗ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΤΡΑΓΟΥΔΙ)
Μαρία Σουλτάτου (2004 - ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ ΚΑΤΑ ΣΤΑΥΡΟ ΞΑΡΧΑΚΟ)
Γλυκερία (2008 - ΤΑ ΘΕΜΕΛΙΑ ΜΟΥ ΣΤΑ ΒΟΥΝΑ)

Πληροφορίες:

Στην εισαγωγή της ερμηνείας με τη Χορωδία Τρικάλων, η Κάκια Παναγιώτου απαγγέλει την 1η και την 3η στροφή. Ωστόσο σε νεότερες επανεκδόσεις αυτής της ηχογράφησης η απαγγελία έχει κοπεί (π.χ. στον δίσκο του 2000 "4 ΚΥΚΛΟΙ ΤΡΑΓΟΥΔΙΩΝ 1958-1960").
Ο Μούτσιος στην τελευταία στροφή λέει "και δε μαντεύεις, δε γροικάς".

Νέες καταχωρίσεις και πληροφορίες θα βρείτε στο «άσματρον».
Εκεί μπορείτε να κάνετε και τα σχόλιά σας.

Μέρα Μαγιού (μου μίσεψες)

Γενικά:

Μουσική	:	Μίκης Θεοδωράκης
Ποίηση	:	Γιάννης Ρίτσος
Ερμηνεία	:	Νανά Μούσχουρη
Άλμπουμ	:	ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ
Εγγραφή	:	03
Κυκλοφορία	:	1960

Στίχοι:

Μέρα Μαγιού μου μίσεψες μέρα Μαγιού σε χάνω.
Άνοιξη, γιε, που αγάπαγες κι ανέβαινες απάνω
στο λιακωτό και κοίταζες και δίχως να χορταίνεις
άρμεγες με τα μάτια σου το φως της οικουμένης.

Και μου ιστορούσες με φωνή γλυκιά, ζεστή κι αντρίκεια,
τόσα όσα μήτε του γιαλού δεν φτάνουν τα χαλίκια.
Και μου 'λεγες πως όλ' αυτά τα ωραία θα 'ναι δικά μας
και τώρα εσβήστεις κι έσβησε το φέγγος κι η φωτιά μας.

Άλλες ερμηνείες/κυκλοφορίες:

Γρηγόρης Μπιθικώτσης (1960) Εγγραφή 2η
Μαίρη Λίντα (1963 - ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ) Εγγραφή 3η
Χορωδία Τρικάλων (1966 - ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ) Εγγραφή 4η
Μαρία Φαραντούρη (1966 - ΜΟΥΣΙΚΗ ΜΙΚΗ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗ)
Σούλα Μπιρμπίλη (1974 - ΜΙΚΡΕΣ ΚΥΚΛΑΔΕΣ)
Γιώργος Μούτσιος (1985 - ΜΙΚΗΣ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗΣ-ΜΑΝΟΣ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙΣ ΣΥΝΑΥΛΙΕΣ '61)
Αγνή Μπάλτσα (1986 - SONGS MY COUNTRY TAUGHT ME)
Νένα Βενετσάνου (2000 - ΤΡΑΓΟΥΔΑ ΜΙΚΗ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗ)
Βίκυ Λέανδρος (2003 - ΤΡΑΓΟΥΔΙ ΑΛΛΙΩΤΙΚΟ)
Χριστόφορος Σταμπόγλης (2003 - ΑΠΟ ΤΗ ΦΩΝΗ ΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ ΣΤΑΜΠΟΓΛΗ)
Μαρία Σουλτάτου (2004 - ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ ΚΑΤΑ ΣΤΑΥΡΟ ΞΑΡΧΑΚΟ)
Μανώλης Μητσιάς (2007 - ΦΕΓΓΑΡΙ ΜΑΓΙΑ ΜΟΥ 'ΚΑΝΕΣ)
Γλυκερία (2008 - ΤΑ ΘΕΜΕΛΙΑ ΜΟΥ ΣΤΑ ΒΟΥΝΑ)

Πληροφορίες:

Ο δίσκος του 1966 που αναφέρω στη Μαρία Φαραντούρη είναι ρωσικής έκδοσης (МЕЛОДИА 018847-8).
Η Μούσχουρη, ο Μούτσιος και η Λίντα λένε μόνο την πρώτη στροφή.
Η Χορωδία Τρικάλων λέει "με φωνή ζεστή, γλυκιά κι αντρίκεια".

Νέες καταχωρίσεις και πληροφορίες θα βρείτε στο «άσματρον».
Εκεί μπορείτε να κάνετε και τα σχόλιά σας.

Βασίλεψες αστέρι μου

Γενικά:

Μουσική	:	Μίκης Θεοδωράκης
Ποίηση	:	Γιάννης Ρίτσος
Ερμηνεία	:	Νανά Μούσχουρη
Άλμπουμ	:	ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ
Εγγραφή	:	04
Κυκλοφορία	:	1960

Στίχοι:

Βασίλεψες αστέρι μου,
βασίλεψε η πλάση
κι ο ήλιος, κουβάρι ολόμαυρο,
το φέγγος του έχει μάσει.

Κόσμος περνά και με σκουντά,
στρατός και με πατάει
κι εμέ το μάτι ουδέ γυρνά
κι ούτε σε παρατάει.

Την άχνα απ' την ανάσα σου
νιώθω στο μάγουλό μου,
αχ, κι ένα φως, μεγάλο φως
στο βάθος πλέει του δρόμου.

Τα μάτια μου σκουπίζει τα
μια φωτεινή παλάμη.
Αχ κι η λαλιά σου, γιόκα μου
στο σπλάχνο μου έχει δράμει.

Και να που ανασηκώθηκα,
το πόδι στέκει ακόμα.
Φως ιλαρό λεβέντη μου
μ' ανέβασε απ' το χώμα.

Σημαίες τώρα σε ντύσανε,
παιδί μου εσύ κοιμήσου.
Κι εγώ τραβώ στ' αδέρφια σου
και παίρνω τη φωνή σου.

Άλλες ερμηνείες/κυκλοφορίες:

Γρηγόρης Μπιθικώτσης - Καίτη Θύμη (1960) Εγγραφή 2η
Μαίρη Λίντα - Μανώλης Χιώτης (1963 - ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ) Εγγραφή 3η
Χορωδία Τρικάλων (1966 - ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ) Εγγραφή 4η
Μαρία Φαραντούρη (1966 - ΜΟΥΣΙΚΗ ΜΙΚΗ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗ)
Νένα Βενετσάνου (2000 - ΤΡΑΓΟΥΔΑ ΜΙΚΗ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗ)
Μαρία Σουλτάτου (2004 - ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ ΚΑΤΑ ΣΤΑΥΡΟ ΞΑΡΧΑΚΟ)

Πληροφορίες:

Ο δίσκος του 1966 που αναφέρω στη Μαρία Φαραντούρη είναι ρωσικής έκδοσης (МЕЛОДИА 018847-8).
Εδώ αναφέρω τους στίχους από την ερμηνεία του Μπιθικώτση. Στις υπόλοιπες εκτελέσεις υπάρχουν διάφορες μικροαλλαγές μικρής σημασίας. (Π.χ. ορισμένοι στην πρώτη στροφή λένε "βασίλεψε όλη η πλάση", στην τελευταία στροφή λένε "Τώρα σημαίες σε ντύσανε" κ.λπ.).

Νέες καταχωρίσεις και πληροφορίες θα βρείτε στο «άσματρον».
Εκεί μπορείτε να κάνετε και τα σχόλιά σας.

Ήσουν καλός κι ήσουν γλυκός

Γενικά:

Μουσική	:	Μίκης Θεοδωράκης
Ποίηση	:	Γιάννης Ρίτσος
Ερμηνεία	:	Νανά Μούσχουρη
Άλμπουμ	:	ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ
Εγγραφή	:	05
Κυκλοφορία	:	1960

Στίχοι:

Ήσουν καλός κι ήσουν γλυκός
κι είχες τις χάρες όλες,
όλα τα χάδια του αγεριού,
του κήπου όλες τις βιόλες.

Το πόδι ελαφροπάτητο
σαν τρυφερούλι ελάφι,
πάταγε το κατώφλι μας
κι έλαμπε σαν χρυσάφι.

Νιότη απ' τη νιότη σου έπαιρνα
κι ακόμη αχνογελούσα,
τα γερατειά δεν τρόμαζα,
το θάνατο αψηφούσα.

Και τώρα πού θα κρατηθώ,
πού θα σταθώ, πού θα μπω,
που απόμεινα ξερό δεντρί
σε χιονισμένο κάμπο;

Πώς θα γυρίσω μοναχή
στο ερμαδιακό καλύβι;
Έπεσε η νύχτα στην αυγή
και το στρατί μού κρύβει.

Ωχ, δεν ακούστηκε ποτές
και δεν μπορεί να γίνει
να καίγουνται τα χείλια μου
και να 'μαι μπρος στην κρήνη.

Άλλες ερμηνείες/κυκλοφορίες:

Γρηγόρης Μπιθικώτσης (1960) Εγγραφή 2η
Μαίρη Λίντα (1963 - ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ) Εγγραφή 3η
Χορωδία Τρικάλων (1966 - ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ) Εγγραφή 4η
Μαρία Φαραντούρη (1966 - ΜΟΥΣΙΚΗ ΜΙΚΗ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗ)
Γεωργία Λόγγου (1978 - ΣΤΟ ΠΕΝΤΑΓΡΑΜΜΟ ΤΟΥ ΜΙΚΗ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗ Νο 2)
Ειρήνη Παππά (1997 - ΣΕ 11 ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ ΤΟΥ ΜΙΚΗ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗ)
Νένα Βενετσάνου (2000 - ΤΡΑΓΟΥΔΑ ΜΙΚΗ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗ)
Μαρία Σουλτάτου (2004 - ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ ΚΑΤΑ ΣΤΑΥΡΟ ΞΑΡΧΑΚΟ)

Πληροφορίες:

Η Μούσχουρη αντί για την 3η και την 4η στροφή λέει την 5η και την 6η. Όλοι οι άλλοι λένε τις τέσσερες πρώτες στροφές.
Ο δίσκος του 1966 που αναφέρω στη Μαρία Φαραντούρη είναι ρωσικής έκδοσης (МЕЛОДИА 018847-8).

Νέες καταχωρίσεις και πληροφορίες θα βρείτε στο «άσματρον».
Εκεί μπορείτε να κάνετε και τα σχόλιά σας.

Στο παραθύρι στεκόσουν

Γενικά:

Μουσική	:	Μίκης Θεοδωράκης
Ποίηση	:	Γιάννης Ρίτσος
Ερμηνεία	:	Νανά Μούσχουρη
Άλμπουμ	:	ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ
Εγγραφή	:	06
Κυκλοφορία	:	1960

Στίχοι:

Στο παραθύρι στέκοσουν κι οι δυνατές σου οι πλάτες
φράζαν ακέρια την μπασιά, τη θάλασσα, τις τράτες
κι ο ίσκιος σου σαν αρχάγγελος πλημμύριζε το σπίτι
κι εκεί στ' αυτί σου σπίθιζε η γαζία τ' αποσπερίτη.

Κι ήταν το παραθύρι μας η θύρα όλου το κόσμου
κι έβγαζε στον παράδεισο, που τ' άστρα ανθίζαν φως μου.
Κι ως στέκοσουν και κοίταζες το 'λιόγερμα ν' ανάβει
σαν τιμονιέρης φάνταζες κι η κάμαρα καράβι.

Και μες στο χλιό και γαλανό τ' απόβραδο έγια λέσα
μ' αρμένιζες στη σιγαλιά του γαλαξία μέσα.
Και το καράβι βούλιαξε κι έσπασε το τιμόνι
και στου πελάγου το βυθό πλανιέμαι τώρα μόνη.

Άλλες ερμηνείες/κυκλοφορίες:

Γρηγόρης Μπιθικώτσης - Καίτη Θύμη (1960) Εγγραφή 2η
Μαίρη Λίντα (1963 - ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ) Εγγραφή 3η
Μαρία Φαραντούρη (1966 - ΜΟΥΣΙΚΗ ΜΙΚΗ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗ)
Χορωδία Τρικάλων (1966 - ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ) Εγγραφή 4η
Μαρία Φαραντούρη (1974 - LES BOUZOUKIS DES MIKIS THEODORAKIS)
Αλέξια (1998 - ΑΛΕΞΙΑ ΚΑΙ ΜΙΚΗΣ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗΣ)
Νένα Βενετσάνου (2000 - ΤΡΑΓΟΥΔΑ ΜΙΚΗ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗ)
Μαρία Σουλτάτου (2004 - ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ ΚΑΤΑ ΣΤΑΥΡΟ ΞΑΡΧΑΚΟ)
Μαρία Φαραντούρη (2004 - ΣΕ ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗ-ΧΑΤΖΙΔΑΚΙ)

Πληροφορίες:

Για τη Μαρία Φαραντούρη που αναφέρω, ο μεν δίσκος του 1966 είναι ρωσικής έκδοσης (МЕЛОДИА 018847-8) ο δε δίσκος του 1974 είναι γαλλικής έκδοσης (Disc'Az LPO-32532).
Στις ερμηνείες, η Μούσχουρη, η Φαραντούρη, η Χορωδία Τρικάλων και η Αλέξια λένε μόνο τις δύο πρώτες στροφές.
Η Σουλτάτου στην τελευταία στροφή λέει "μ' ανέμιζες στη σιγαλιά".

Νέες καταχωρίσεις και πληροφορίες θα βρείτε στο «άσματρον».
Εκεί μπορείτε να κάνετε και τα σχόλιά σας.

Απρίλης

Γενικά:

Μουσική	:	Μίκης Θεοδωράκης
Στίχοι	:	Μίκης Θεοδωράκης
Ερμηνεία	:	Γρηγόρης Μπιθικώτσης
Άλμπουμ	:	ΤΟ ΤΡΑΓΟΥΔΙ ΤΟΥ ΝΕΚΡΟΥ ΑΔΕΛΦΟΥ
Εγγραφή	:	02
Κυκλοφορία	:	1962

Στίχοι:

Απρίλη μου, Απρίλη μου ξανθέ
και Μάη μυρωδάτε, καρδιά μου πώς αντέ-
Καρδιά μου πώς, καρδιά μου πώς αντέχεις
μέσα στην τόση αγάπη και στις τόσες ομορφιές;

Γιομίζ' η γειτονιά
τραγούδια και φιλιά.
Την κοπελιά μου τη λένε Λενιώ
μα το 'χω μυστικό.

Αστέρι μου, αστέρι μου χλωμό
του φεγγαριού αχτίδα στο γαϊτανόφρυδο
Στο γαϊτανο- στο γαϊτανόφρυδό σου
κρεμάστηκ' η καρδιά μου σαν το πουλάκι στο ξόβεργο.

Γιομίζ' η γειτονιά
τραγούδια και φιλιά.
Την κοπελιά μου τη λένε Λενιώ
μα το 'χω μυστικό.

Λουλούδι μου, λουλούδι μυριστό
και ρόδο μυρωδάτο, στη μάνα σου θα 'ρθω
στη μάνα σου, στη μάνα σου θα 'ρθω
να πάρω την ευχή της και το ταίρι που αγαπώ.

Γιομίζ' η γειτονιά
τραγούδια και φιλιά.
Την κοπελιά μου τη λένε Λενιώ
μα το 'χω μυστικό.

Άλλες ερμηνείες/κυκλοφορίες:

Γρηγόρης Μπιθικώτσης (1964)
Γρηγόρης Μπιθικώτσης (1965 - ΜΙΚΗΣ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗΣ ΠΡΩΤΗ ΕΚΤΕΛΕΣΗ)
Μαρία Φαραντούρη (1974 - Η ΕΛΛΑΔΑ ΤΟΥ ΜΙΚΗ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗ)
Δημήτρης Ξανθάκης (1978 - ΣΤΟ ΠΕΝΤΑΓΡΑΜΜΟ ΤΟΥ ΜΙΚΗ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗ Νο 2)
Θανάσης Μωραΐτης (1986 - ΜΙΚΗΣ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗΣ ΤΑ ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ ΜΟΥ 1959-1986)
Πέτρος Πανδής (1990 - ΜΙΚΗΣ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗΣ ΚΟΝΣΕΡΤΟ 4)
Γιάννης Μπέζος (1998 - ΑΠΟ ΤΟ ΘΕΑΤΡΟ ΚΑΙ ΤΟΝ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟ)
Χορωδία Τρικάλων (2000 - 7 ΚΥΚΛΟΙ ΤΡΑΓΟΥΔΙΩΝ 1961-1963)
Μίκης Θεοδωράκης (2000 - HAPPY BIRTHDAY MIKIS)
Δημήτρης Μπάσης (2001 - ΤΟ ΤΡΑΓΟΥΔΙ ΤΟΥ ΝΕΚΡΟΥ ΑΔΕΛΦΟΥ)
Μαρία Φαραντούρη (2007 - WAY HOME)

Πληροφορίες:

Τραγούδι από την θεατρική παράσταση ΤΟ ΤΡΑΓΟΥΔΙ ΤΟΥ ΝΕΚΡΟΥ ΑΔΕΛΦΟΥ, που ανέβηκε το 1962 στο θέατρο ΚΑΛΟΥΤΑ από το "Ελληνικό Λαϊκό Θέατρο", με τους Μάνο Κατράκη, Βέρα Ζαβιτσιάνου, Νίκο Ξανθόπουλο κ.ά.
Ο δίσκος ΑΠΟ ΤΟ ΘΕΑΤΡΟ ΚΑΙ ΤΟΝ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟ που αναφέρω, επανεκδόθηκε το 2002 με τίτλο ΣΤΗ ΣΚΗΝΗ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΟΘΟΝΗ.
Ο δίσκος HAPPY BIRTHDAY MIKIS που αναφέρω, κυκλοφόρησε στη Γερμανία (TROPICAL MUSIC 68-813) και περιέχει τα τραγούδια από συναυλία, αφιέρωμα στα 75α γενέθλια του Μίκη Θεοδωράκη. Το συγκεκριμένο τραγούδι (μαζί με άλλα) συμπεριλήφθηκαν σαν bonus tracks και είναι από συναυλία του 1997.

Νέες καταχωρίσεις και πληροφορίες θα βρείτε στο «άσματρον».
Εκεί μπορείτε να κάνετε και τα σχόλιά σας.

Δόξα τω Θεώ

Γενικά:

Μουσική	:	Μίκης Θεοδωράκης
Στίχοι	:	Ιάκωβος Καμπανέλλης
Ερμηνεία	:	Γιάννης Πουλόπουλος
Άλμπουμ	:	Η ΓΕΙΤΟΝΙΑ ΤΩΝ ΑΓΓΕΛΩΝ
Εγγραφή	:	10
Κυκλοφορία	:	1963

Στίχοι:

Απ' το πρωί μες στη βροχή
και μέσα στο λιοπύρι,
για μια μπουκιά κι ένα ποτήρι
και δόξα τω Θεώ.

Πέτρα στην πέτρα ολημερίς
χτίζω και δε σε φτάνω
ήλιε μου πόσο είσαι πάνω
και δόξα τω Θεώ.

Παράθυρο για τ' όνειρο
κι αυλή για το σεργιάνι
ο ίσκιος σου να μη σε φτάνει
και δόξα τω Θεώ.

Άλλες ερμηνείες/κυκλοφορίες:

Γρήγορης Μπιθικώτσης (1964)
Κώστας Σμοκοβίτης (1976 - THE BEST OF THEODORAKIS)
Δημήτρης Ξανθάκης (1978 - ΣΤΟ ΠΕΝΤΑΓΡΑΜΜΟ ΤΟΥ ΜΙΚΗ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗ Νο 2)
Γιώργος Βάρσος (1978 - A TASTE OF GREECE)
Μαρία Φαραντούρη (1994 - ΑΦΙΕΡΩΜΑ ΣΤΟΝ ΜΙΚΗ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗ)
Ειρήνη Παππά (1997 - ΣΕ 11 ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ ΤΟΥ ΜΙΚΗ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗ)
Χορωδία Τρικάλων (2000 - 7 ΚΥΚΛΟΙ ΤΡΑΓΟΥΔΙΩΝ 1961-1963)

Πληροφορίες:

Τραγούδι από την θεατρική παράσταση Η ΓΕΙΤΟΝΙΑ ΤΩΝ ΑΓΓΕΛΩΝ, που ανέβηκε το 1963 στο θέατρο ΚΟΤΟΠΟΥΛΗ - ΡΕΞ σε σενάριο και σκηνοθεσία του Ιάκωβου Καμπανέλλη, με τους Τζένη Καρέζη, Νίκο Κούρκουλο, Διονύση Παπαγιαννόπουλο κ.ά.
Τον Γρηγόρη Μπιθικώτση συνοδεύει ο Μιχάλης Ιωαννίδης
Στις περισσότερες επανεκτελέσεις στη μεν δεύτερη στροφή λένε "Πέτρα την πέτρα ολημερίς" στη δε τελευταία στροφή λένε "ο ίσκιος σου να μη σε χάνει".

Νέες καταχωρίσεις και πληροφορίες θα βρείτε στο «άσματρον».
Εκεί μπορείτε να κάνετε και τα σχόλιά σας.

Μη τον ρωτάς τον ουρανό

Γενικά:

Μουσική	:	Μάνος Χατζιδάκις
Στίχοι	:	Γιάννης Ιωαννίδης
Ερμηνεία	:	Μαίρη Λω
Κυκλοφορία	:	1959

Στίχοι:

Λόγο στο λόγο και ξεχαστήκαμε
μας πήρε ο πόνος και νυχτωθήκαμε.
Σβήσε το δάκρυ με το μαντήλι σου
να πιω τον ήλιο μέσα απ' τα χείλη σου.

Μη τον ρωτάς τον ουρανό,
το σύννεφο και το φεγγάρι.
Το βλέμμα σου το σκοτεινό
κάτι απ' τη νύχτα έχει πάρει.

Ό,τι μας βρήκε κι ό,τι μας λύπησε
σαν το μαχαίρι κρυφά μας χτύπησε.
Σβήσε το δάκρυ με το μαντήλι σου
να πιω τον ήλιο μέσα απ' τα χείλη σου.

Άλλες ερμηνείες/κυκλοφορίες:

Μαρία Δουράκη (1970 - ΧΑΤΖΙΔΑΚΙΣ ΜΕ ΑΓΑΠΗ)
Αλεξάνδρα (1980 - ΣΤΑ ΛΑΪΚΑ ΤΟΥ ΜΑΝΟΥ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙ)
Μαίρη Λω (1985 - Ο ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΣ ΚΑΙ Ο ΜΑΝΟΣ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΖΟΥΝ)
Μαρία Φαραντούρη (1986 - Ο ΜΑΝΟΣ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙΣ ΣΤΗ ΡΩΜΑΪΚΗ ΑΓΟΡΑ)
Τζένη Καρέζη (1993 - ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ ΑΠΟ ΤΟΝ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟ ΚΑΙ ΤΟ ΘΕΑΤΡΟ)
Μαίρη Λω (1994 - ΕΠΙΛΟΓΕΣ ΑΠΟ ΤΟΝ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟ)
Αλκίνοος Ιωαννίδης - Δήμητρα Γαλάνη (1998 - ΧΟΡΟΣ ΜΕ ΤΗ ΣΚΙΑ ΜΟΥ)
Αλίκη Καγιαλόγλου (1999 - ΤΡΑΓΟΥΔΑ ΜΑΝΟ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙ)
Χάρις Αλεξίου (2000 - ΨΙΘΥΡΟΙ)
Δήμητρα Γαλάνη (2000 - ΕΦ' ΟΛΗΣ ΤΗΣ ΥΛΗΣ)
Βασίλης Λέκκας (2004 - ΟΡΘΙΟΙ)
Αναστασία (2005 - ΕΛΛΗΝΕΣ ΣΥΝΘΕΤΕΣ: ΜΑΝΟΣ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙΣ)
Μάριος Φραγκούλης (2009 - Η ΕΠΟΧΗ ΤΗΣ ΑΓΑΠΗΣ)

Πληροφορίες:

Τραγούδι που ακούστηκε πρώτη φορά στην ταινία "ΤΟ ΝΗΣΙ ΤΩΝ ΓΕΝΝΑΙΩΝ" της ΟΛΥΜΠΙΑ ΦΙΛΜ, σε σκηνοθεσία Ντίμη Δαδήρα και σενάριο Γιάννη Ιωαννίδη, με τους Αλέκο Αλεξανδράκη, Τζένη Καρέζη, Λυκούργο Καλέργη κ.ά.
Η Αλεξίου, η Φαραντούρη και ο Λέκκας λένε "κρύψε το δάκρυ" και στην τελευταία στροφή "σαν το μαχαίρι σκληρά μας χτύπησε".
Ο Μάριος Φραγκούλης καθώς και ο Ιωαννίδης με την Γαλάνη δεν λένε την τελευταία στροφή, αλλά αρχίζουν και τελειώνουν με μία στροφή από την αγγλική έκδοση του τραγουδιού που ηχογράφησε πρώτη η Brenda Lee το 1962, σε αγγλικούς στίχους του Arthur Altman. (Αυτή η ερμηνεία υπάρχει στο συλλεκτικό CD της LYRA "GREEK LOUNGE" του 2004).
Με την ίδια επίσης αγγλική στροφή η Γαλάνη έχει αντικαταστήσει την τελευταία στροφή του τραγουδιού στην ηχογράφηση από το Μέγαρο Μουσικής, που υπάρχει στην συλλογή ΕΦ' ΟΛΗΣ ΤΗΣ ΥΛΗΣ.
Η έκδοση του 1994 που αναφέρω, περιλαμβάνεται στην κασετίνα τεσσάρων CDs με τον γενικό τίτλο Ο ΜΑΝΟΣ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙΣ ΣΤΟΝ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟ.

(Κάποια εποχή εμφανίστηκε στον αγορά ένα CD που... διατείνεται ότι περιέχει την αυθεντική μουσική της ταινίας (OST). Έχω την εντύπωση ότι πρόκειται για "πειρατική" κόπια όπου είναι προφανής ο ερασιτεχνισμός: Έχει γίνει αντιγραφή αποσπασμάτων κατά την προβολή της ταινίας, χρησιμοποιώντας μικρόφωνο, το οποίο μάλιστα κουνιέται διαρκώς, σε μια προσπάθεια του... ηχολήπτη να διορθώσει την ακουστική και να εξαψανίσει τον βόμβο!
Γι' αυτό τον λόγο δεν αναφέρω τη συγκεκριμένη έκδοση στις "Άλλες κυκλοφορίες").

Νέες καταχωρίσεις και πληροφορίες θα βρείτε στο «άσματρον».
Εκεί μπορείτε να κάνετε και τα σχόλιά σας.

Πάμε μια βόλτα στο φεγγάρι

Γενικά:

Μουσική	:	Μάνος Χατζιδάκις
Στίχοι	:	Νότης Περγιάλης - Γιώργος Εμιρζάς
Ερμηνεία	:	Νανά Μούσχουρη
Κυκλοφορία	:	1958

Στίχοι:

Τρεις μέρες χώ- τρεις μέρες χώρισα από σένα
τρεις νύχτες μέ- τρεις νύχτες μένω μοναχή,
σαν τα βουνά, που στέκουν τώρα δακρυσμένα,
όταν τα βρέ- όταν τα βρέχουν οι ουρανοί.

Διώξε τη λύπη, παλληκάρι
πάμε μια βόλτα στο φεγγάρι.

Πώς να βγω και, πώς να βγω και να περπατήσω
τα λόγια του, τα λόγια του να θυμηθώ;
Με το φεγγάρι πώς, αχ πώς, να τραγουδήσω,
με το φεγγάρι πώς να παρηγορηθώ;

Άλλες ερμηνείες/κυκλοφορίες:

Μελίνα Μερκούρη (1960 - MELINA MERCOURI)
Νανά Μούσχουρη (1967 - SONGS OF MY COUNTRY)
Μαρία Δουράκη (1970 - ΧΑΤΖΙΔΑΚΙΣ ΜΕ ΑΓΑΠΗ)
Σαββίνα Γιαννάτου (1983 - ΤΟ '62 ΤΟΥ ΜΑΝΟΥ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙ)
Μελίνα Μερκούρη (1983 - 30 ΣΠΑΝΙΕΣ ΕΡΜΗΝΕΙΕΣ 1955-1965 Νο 1)
Νανά Μούσχουρη (1984 - 30 ΣΠΑΝΙΕΣ ΕΡΜΗΝΕΙΕΣ 1955-1965 Νο 2)
Φλέρυ Νταντωνάκη (1984 - ΠΑΜΕ ΜΙΑ ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΦΕΓΓΑΡΙ)
Νανά Μούσχουρη (1985 - ΣΥΝΑΥΛΙΕΣ '61: Ο ΜΑΝΟΣ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙΣ ΣΤΟΝ ΟΡΦΕΑ)
Έλλη Πασπαλά (1986 - Ο ΜΑΝΟΣ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙΣ ΣΤΗ ΡΩΜΑΪΚΗ ΑΓΟΡΑ)
Πίτσα Παπαδοπούλου (1986 - ΑΡΓΑ ΤΗ ΝΥΧΤΑ)
Μελίνα Μερκούρη (1994 - ΕΠΙΛΟΓΕΣ ΑΠΟ ΤΟΝ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟ)
Αλίκη Καγιαλόγλου (1999 - ΤΡΑΓΟΥΔΑ ΜΑΝΟ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙ)
Νανά Μούσχουρη (1999 - ΚΑΠΟΥ ΥΠΑΡΧΕΙ Η ΑΓΑΠΗ ΜΟΥ)
Νανά Μούσχουρη (2003 - Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΜΙΑΣ ΦΩΝΗΣ)
Αναστασία (2005 - ΕΛΛΗΝΕΣ ΣΥΝΘΕΤΕΣ: ΜΑΝΟΣ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙΣ)
Μαρία Φαραντούρη (2006 - ΤΡΑΓΟΥΔΑ ΜΑΝΟ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙ)
Νένα Βενετσάνου (2009 - ΤΕΛΟΣ ΔΕΝ ΕΧΕΙ ΤΟ ΤΡΑΓΟΥΔΙ)

Πληροφορίες:

Η μελωδία του τραγουδιού γράφτηκε το 1957 για τις ανάγκες τις ταινίας "ΑΓΙΟΥΠΑ" του Γρεκ Τάλλας και αργότερα (1960) ακούστηκε επίσης στην ταινία "ΠΟΤΕ ΤΗΝ ΚΥΡΙΑΚΗ" του Jules Dassin.
Η Μερκούρη λέει "σαν τα πουλιά που στέκουν τώρα δακρυσμένα".
Η κασετίνα 4 CDs "ΚΑΠΟΥ ΥΠΑΡΧΕΙ Η ΑΓΑΠΗ ΜΟΥ" που αναφέρω, περιέχει την πρώτη ηχογράφηση της Μούσχουρη.
Η έκδοση του 1994 που αναφέρω, περιλαμβάνεται στην κασετίνα τεσσάρων CDs με τον γενικό τίτλο Ο ΜΑΝΟΣ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙΣ ΣΤΟΝ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟ.

Νέες καταχωρίσεις και πληροφορίες θα βρείτε στο «άσματρον».
Εκεί μπορείτε να κάνετε και τα σχόλιά σας.

Το μαντολίνο

Γενικά:

Μουσική	:	Μάνος Χατζιδάκις
Στίχοι	:	Μάνος Χατζιδάκις
Ερμηνεία	:	Ζωή Φυτούση
Άλμπουμ	:	ΑΠΟΨΕ ΑΥΤΟΣΧΕΔΙΑΖΟΥΜΕ
Εγγραφή	:	05
Κυκλοφορία	:	1961

Στίχοι:

Φέρτε μου ένα μαντολίνο
για να δείτε πως πονώ.
Κι ύστερα θα γίνω κρίνο
κι ύστερα πια θα χαθώ.
Τι με νοιάζει κι αν χαθώ,
αφού θα 'χω γίνει κρίνο
φέρτε μου ένα μαντολίνο.

Το παιδί που μ' αγαπάει
όλο θέλει να ρωτά
τι σημαίνει Κυριακή.
Σκέπτομαι γιατί ρωτάει
και φοβάμαι ότι ξεχνά
πως τον είδα Κυριακή.

Φέρτε μου ένα μαντολίνο
για να δείτε πως πονώ.
Κι ύστερα θα γίνω κρίνο
κι ύστερα πια θα χαθώ.
Τι με νοιάζει κι αν χαθώ,
αφού θα 'χω γίνει κρίνο
φέρτε μου ένα μαντολίνο.

Το παιδί που μ' αγαπάει
όλο θέλει να ρωτά
πού πηγαίνουν τα πουλιά.
Μα το δάκρυ μου κυλάει
και καθώς αυτός κοιτά
τον σκεπάζω με φιλιά.

Άλλες ερμηνείες/κυκλοφορίες:

Καίτη Μπελίντα (1962)
Ζωή Φυτούση (1965 - ΠΡΩΤΗ ΕΚΤΕΛΕΣΗ)
Αλεξάνδρα (1980 - ΣΤΑ ΛΑΪΚΑ ΤΟΥ ΜΑΝΟΥ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙ)
Σαββίνα Γιαννάτου (1983 - ΤΟ '62 ΤΟΥ ΜΑΝΟΥ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙ)
Μαρία Φαραντούρη (1986 - Ο ΜΑΝΟΣ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙΣ ΣΤΗ ΡΩΜΑΪΚΗ ΑΓΟΡΑ)
Trio Belcanto (2001 - NIKOS GOUNARIS & TRIO BEL CANTO GREATEST HITS)

Πληροφορίες:

Τραγούδι από το θεατρικό έργο ΑΠΟΨΕ ΑΥΤΟΣΧΕΔΙΑΖΟΥΜΕ του Luigi Pirandello, που ανέβηκε την ίδια χρονιά από το Θέατρο Αθηνών, σε σκηνοθεσία Δημήτρη Μυράτ.
Εκτός από την Φυτούση και την Μπελίντα που λένε στην δεύτερη στροφή "Σκέπτομαι γιατί ρωτάει", όλοι οι άλλοι λένε "Σκέφτομαι". Η Αρβανιτάκη επιπλέον, στη συνέχεια λέει "μα φοβάμαι πως ξεχνά".
Η ερμηνεία του Trio Belcanto είναι από συλλογή που κυκλοφόρησε στην Αμερική. Η πρώτη ηχογράφηση πρέπει να ήταν το 1966.

Νέες καταχωρίσεις και πληροφορίες θα βρείτε στο «άσματρον».
Εκεί μπορείτε να κάνετε και τα σχόλιά σας.

Η πέτρα

Γενικά:

Μουσική	:	Μάνος Χατζιδάκις
Στίχοι	:	Μάνος Χατζιδάκις
Ερμηνεία	:	Βούλα Ζουμπουλάκη
Άλμπουμ	:	ΑΠΟΨΕ ΑΥΤΟΣΧΕΔΙΑΖΟΥΜΕ
Εγγραφή	:	06
Κυκλοφορία	:	1961

Στίχοι:

Η πέτρα είν' ο θάνατος
η πέτρα είν' η ζωή μου,
φυτρώσαν άσπρα γιασεμιά
μες στην αναπνοή μου.

Είμ' ένα δέντρο έρημο
στην πέτρα σπάει η φωνή μου
δεν μπαίνει αγέρας, μήτε φως
πετρώνει το κορμί μου.

Είμ' η κραυγή της μάνας μου,
είμ' η πληγή του κόσμου,
φέρτε κρασί, φέρτε φωτιά
να κάψω τον καημό μου.

Άλλες ερμηνείες:

Μαρία Φαραντούρη (1986 - Ο ΜΑΝΟΣ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙΣ ΣΤΗ ΡΩΜΑΪΚΗ ΑΓΟΡΑ)
Φλέρυ Νταντωνάκη (1991 - ΣΤΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΑ ΤΟΥ ΜΑΝΟΥ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙ)
Αλίκη Καγιαλόγλου (1999 - ΤΡΑΓΟΥΔΑ ΜΑΝΟ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙ)

Πληροφορίες:

Τραγούδι από το θεατρικό έργο ΑΠΟΨΕ ΑΥΤΟΣΧΕΔΙΑΖΟΥΜΕ του Luigi Pirandello, που ανέβηκε την ίδια χρονιά από το Θέατρο Αθηνών, σε σκηνοθεσία Δημήτρη Μυράτ.

Νέες καταχωρίσεις και πληροφορίες θα βρείτε στο «άσματρον».
Εκεί μπορείτε να κάνετε και τα σχόλιά σας.

Κι αν θα διψάσεις για νερό

Γενικά:

Μουσική	:	Μάνος Χατζιδάκις
Στίχοι	:	Νίκος Γκάτσος
Ερμηνεία	:	Νανά Μούσχουρη - Χορωδία
Άλμπουμ	:	ΕΛΛΑΣ Η ΧΩΡΑ ΤΩΝ ΟΝΕΙΡΩΝ
Εγγραφή	:	04
Κυκλοφορία	:	1961

Στίχοι:

Ήταν του Μάη το πρόσωπο,
του φεγγαριού η ασπράδα,
ήταν περπάτημα ελαφρύ
σαν σκίρτημα του κάμπου.

Κι αν θα διψάσεις για νερό
θα στίψουμε ένα σύννεφο.
Κι αν θα πεινάσεις για ψωμί
θα σφάξουμε ένα αηδόνι.

Άλλες ερμηνείες/κυκλοφορίες:

Αρλέτα (1969 - 12+1 ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ ΤΟΥ ΜΑΝΟΥ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙ)
Μαρία Φαραντούρη (1986 - Ο ΜΑΝΟΣ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙΣ ΣΤΗ ΡΩΜΑΪΚΗ ΑΓΟΡΑ)
Μαρία Φαραντούρη (2005 - ΑΜΟΡΓΟΣ)

Πληροφορίες:

Τραγούδι από το ομώνυμο γερμανικό ντοκυμαντέρ του Wolfgang Mueller-Sehn. Αναφέρεται επίσης με τον τίτλο "Ήταν του Μάη το πρόσωπο".
Η Φαραντούρη στην δεύτερη στροφή λέει: "Σαν θα διψάσεις για νερό".

Νέες καταχωρίσεις και πληροφορίες θα βρείτε στο «άσματρον».
Εκεί μπορείτε να κάνετε και τα σχόλιά σας.

Τώρα νυφούλα μου χρυσή

Γενικά:

Μουσική	:	Μάνος Χατζιδάκις
Στίχοι	:	Νίκος Γκάτσος
Ερμηνεία	:	Λάκης Παππάς - Χορωδία
Άλμπουμ	:	ΜΑΤΩΜΕΝΟΣ ΓΑΜΟΣ / ΠΑΡΑΜΥΘΙ ΧΩΡΙΣ ΟΝΟΜΑ
Εγγραφή	:	02
Κυκλοφορία	:	1965

Στίχοι:

Τώρα νυφούλα μου χρυσή,
που βγαίνεις απ' το σπίτι σου
να θυμηθείς πως βγαίνεις
σαν τον αυγερινό.

Φρεσκολουσμένο το κορμί,
καινούργιο το φουστάνι σου
βγαίνεις από το σπίτι σου
στην εκκλησιά να πας.

Άλλες ερμηνείες:

Γιώργος Μούτσιος (2000 - 20 ΣΠΑΝΙΕΣ ΗΧΟΓΡΑΦΗΣΕΙΣ)
Αλκίνοος Ιωαννίδης (2006 - ΜΑΝΟΣ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙΣ 4 ΘΕΑΤΡΙΚΟΙ ΜΥΘΟΙ)
Μαρία Φαραντούρη (2006 - ΤΡΑΓΟΥΔΑ ΜΑΝΟ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙ)

Πληροφορίες:

Τραγούδι για το θεατρικό έργο ΜΑΤΩΜΕΝΟΣ ΓΑΜΟΣ του Federico Garcia Lorca, που ανέβηκε από το Θέατρο Τέχνης το 1948 σε μετάφραση Νίκου Γκάτσου.

Νέες καταχωρίσεις και πληροφορίες θα βρείτε στο «άσματρον».
Εκεί μπορείτε να κάνετε και τα σχόλιά σας.

Νανούρισμα (Νάνι το γαρούφαλό μου)

Γενικά:

Μουσική	:	Μάνος Χατζιδάκις
Στίχοι	:	Νίκος Γκάτσος
Ερμηνεία	:	Λάκης Παππάς
Άλμπουμ	:	ΜΑΤΩΜΕΝΟΣ ΓΑΜΟΣ / ΠΑΡΑΜΥΘΙ ΧΩΡΙΣ ΟΝΟΜΑ
Εγγραφή	:	03
Κυκλοφορία	:	1965

Στίχοι:

Νάνι το παιδί μου, νάνι,
που δεν ήθελε νερό,
τ' άλογό μας το μεγάλο.
Αχ καρδούλα μου ποιος ξέρει
τι να λέει το ποταμάκι
στο λιβάδι το χλωρό.

Νάνι, το νερό το μαύρο
μες στα πράσινα χορτάρια,
που ψιλό τραγούδι πιάνει.
Νάνι την τριανταφυλλιά μου,
που τη γης δάκρυο ποτίζει,
τ' άλογό μας το καλό.

Έχει πόδια λαβωμένα, τραχηλιά κρουσταλλιασμένη,
έχει ένα ασημένιο λάζο καρφωμένο μες στα μάτια.
Μόνο μια φορά σαν είδε τ' αντρειωμένα τα βουνά
εχλιμίντρισε κι εχάθη στα νερά τα σκοτεινά.

Αχ πού πήγες άλογό μου,
που δεν ήθελες να πιεις,
αχ μαράζι μες στο χιόνι.
Νάνι το γαρούφαλό μου,
που τη γης δάκρυο ποτίζει,
τ' άλογό μας το καλό.

Μην έρχεσαι, μη μπαίνεις. Το παρεθύρι κλείστο
με φυλλωσιές ονείρου, μ' όνειρα φυλλωσιάς.
Κοιμάται το παιδάκι μου, σωπαίνει το μωρό μου.

Αχ πού πήγες άλογό μου,
που δεν ήθελες να πιεις,
άλογο της χαραυγής.

Άλλες ερμηνείες:

Αρλέτα (1967 - ΑΡΛΕΤΑ 2)
Σαββίνα Γιαννάτου (1985 - ΝΑΝΟΥΡΙΣΜΑΤΑ)
Γιώργος Μούτσιος (2000 - 20 ΣΠΑΝΙΕΣ ΗΧΟΓΡΑΦΗΣΕΙΣ)
Μαρία Φαραντούρη (2006 - ΤΡΑΓΟΥΔΑ ΜΑΝΟ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙ)

Πληροφορίες:

Τραγούδι για το θεατρικό έργο ΜΑΤΩΜΕΝΟΣ ΓΑΜΟΣ του Federico Garcia Lorca, που ανέβηκε από το Θέατρο Τέχνης το 1948 σε μετάφραση Νίκου Γκάτσου.
Ο Γιώργος Μούτσιος λέει διαφορετικά την τέταρτη στροφή:

Αχ πού πήγες άλογό μου,
που δεν ήθελες να πιεις,
αχ μαράζι μες στο χιόνι.
Αχ πού πήγες άλογό μου,
που δεν ήθελες νερό
άλογο της χαραυγής.

Και στη θέση της έκτης στροφής λέει:

Νάνι το γαρούφαλό μου,
που δεν ήθελε νερό
τ' άλογό μου το μεγάλο
Νάνι την τριανταφυλλιά μου,
που τη γης δάκρυο ποτίζει,
τ' άλογό μας το καλό.

Νέες καταχωρίσεις και πληροφορίες θα βρείτε στο «άσματρον».
Εκεί μπορείτε να κάνετε και τα σχόλιά σας.

Γύρνα φτερωτή του μύλου

Γενικά:

Μουσική	:	Μάνος Χατζιδάκις
Στίχοι	:	Νίκος Γκάτσος
Ερμηνεία	:	Λάκης Παππάς - Χορωδία
Άλμπουμ	:	ΜΑΤΩΜΕΝΟΣ ΓΑΜΟΣ / ΠΑΡΑΜΥΘΙ ΧΩΡΙΣ ΟΝΟΜΑ
Εγγραφή	:	05
Κυκλοφορία	:	1965

Στίχοι:

Γύρνα φτερωτή του μύλου να περάσει το νερό,
μέριασε θολό ποτάμι να 'ρθει το συμπεθεριό,
έβγα στ' άσπρο σου μπαλκόνι φεγγαράκι μου χρυσό.

Τραγουδάνε τα νιογάμπρια και περνάν τον ποταμό,
λάμπει στο χορτάρι η πάχνη, φτάνει το συμπεθεριό.
Μέλι θα γιομίσει τώρα κάθε μύγδαλο πικρό.

Γύρνα φτερωτή του μύλου να περάσει το νερό
κι απ' τον ποταμό που λάμπει να 'ρθει το συμπεθεριό,
έβγα στ' άσπρο σου μπαλκόνι φεγγαράκι μου χρυσό.

Άλλες ερμηνείες/κυκλοφορίες:

Αρλέτα (1969 - 12+1 ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ ΤΟΥ ΜΑΝΟΥ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙ)
Γιώργος Ρωμανός (1969 - ΝΕΟ ΚΥΜΑ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙΣ)
Νένα Βενετσάνου (1998 - ΤΡΑΓΟΥΔΑ ΜΑΝΟ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙ)
Γιώργος Ρωμανός (2003 - TRANSFORMATIONS)
Αλκίνοος Ιωαννίδης (2006 - ΜΑΝΟΣ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙΣ 4 ΘΕΑΤΡΙΚΟΙ ΜΥΘΟΙ)
Μαρία Φαραντούρη (2006 - ΤΡΑΓΟΥΔΑ ΜΑΝΟ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙ)

Πληροφορίες:

Τραγούδι για το θεατρικό έργο ΜΑΤΩΜΕΝΟΣ ΓΑΜΟΣ του Federico Garcia Lorca, που ανέβηκε από το Θέατρο Τέχνης το 1948 σε μετάφραση Νίκου Γκάτσου.
Ο Αλκίνοος Ιωαννίδης στο τέλος του τραγουδιού αντί του τελετευταίου στίχου επαναλαμβάνει τον τελευταίο στίχο της δεύτερης στροφής.

Νέες καταχωρίσεις και πληροφορίες θα βρείτε στο «άσματρον».
Εκεί μπορείτε να κάνετε και τα σχόλιά σας.

Κουβάρι κουβαράκι

Γενικά:

Μουσική	:	Μάνος Χατζιδάκις
Στίχοι	:	Νίκος Γκάτσος
Ερμηνεία	:	Λάκης Παππάς
Άλμπουμ	:	ΜΑΤΩΜΕΝΟΣ ΓΑΜΟΣ / ΠΑΡΑΜΥΘΙ ΧΩΡΙΣ ΟΝΟΜΑ
Εγγραφή	:	06
Κυκλοφορία	:	1965

Στίχοι:

- Κουβάρι, κουβαράκι
τι θέλεις να γενείς;
- Ένα χαρτί κρουστάλλι,
έν' άσπρο γιασεμί.
Πριν γεννηθεί να σβήσει
πριν ζήσει να χαθεί.

- Κουβάρι, κουβαράκι
τι λες να τραγουδήσεις;
- Λαβωματιές κερένιες,
καημούς από μυρτιά.
Η χαραυγή θα γιάνει
τον πόνο της νυχτιάς.

- Κουβάρι, κουβαράκι
για ποιον θέλεις να πεις;
- Γι' αγαπημένο φίλο,
γαμπρό χωρίς μιλιά.
Τους είδα ξαπλωμένους
στη μαύρη λαγκαδιά.

Άλλες ερμηνείες/κυκλοφορίες:

Μαρία Δουράκη (1970 - ΧΑΤΖΙΔΑΚΙΣ ΜΕ ΑΓΑΠΗ)
Νένα Βενετσάνου (1998 - ΤΡΑΓΟΥΔΑ ΜΑΝΟ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙ)
Αλκίνοος Ιωαννίδης (2006 - ΜΑΝΟΣ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙΣ 4 ΘΕΑΤΡΙΚΟΙ ΜΥΘΟΙ)
Μαρία Φαραντούρη (2006 - ΤΡΑΓΟΥΔΑ ΜΑΝΟ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙ)

Πληροφορίες:

Τραγούδι για το θεατρικό έργο ΜΑΤΩΜΕΝΟΣ ΓΑΜΟΣ του Federico Garcia Lorca, που ανέβηκε από το Θέατρο Τέχνης το 1948 σε μετάφραση Νίκου Γκάτσου.

Νέες καταχωρίσεις και πληροφορίες θα βρείτε στο «άσματρον».
Εκεί μπορείτε να κάνετε και τα σχόλιά σας.

Ήταν καμάρι της αυγής

Γενικά:

Μουσική	:	Μάνος Χατζιδάκις
Στίχοι	:	Νίκος Γκάτσος
Ερμηνεία	:	Λάκης Παππάς
Άλμπουμ	:	ΜΑΤΩΜΕΝΟΣ ΓΑΜΟΣ / ΠΑΡΑΜΥΘΙ ΧΩΡΙΣ ΟΝΟΜΑ
Εγγραφή	:	07
Κυκλοφορία	:	1965

Στίχοι:

Ήταν καμάρι της αυγής
και καβαλάρης όμορφος,
τώρα μια χούφτα χιόνι.

Γύρισε κάμπους και βουνά
και πανηγύρια πέρασε
στην αγκαλιά των κοριτσιών.

Ποιος το 'λπιζε να γίνουνε
τα μούσκλια τα νυχτιάτικα
στεφάνι στα μαλλιά του;

Άλλες ερμηνείες/κυκλοφορίες:

Νανά Μούσχουρη (1966)
Αρλέτα (1967 - ΑΡΛΕΤΑ 2)
Λίτσα Σακελλαρίου (1971 - ΑΜΑ ΛΕΥΤΕΡΩΘΕΙ Η ΚΡΗΤΗ)
Μαρία Φαραντούρη (1980 - LIEDER AUS GRIECHENLAND)
Γιάννης Πουλόπουλος (1982 - ΜΙΑ ΦΟΡΑ ΘΥΜΑΜΑΙ)
Σαββίνα Γιαννάτου (1983 - ΤΟ '62 ΤΟΥ ΜΑΝΟΥ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙ)
Νανά Μούσχουρη (1994 - ΤΡΑΓΟΥΔΑ ΜΑΝΟ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙ 2)
Φλέρυ Νταντωνάκη (1996 - ΟΙ ΓΕΙΤΟΝΙΕΣ ΤΟΥ ΦΕΓΓΑΡΙΟΥ)
Νένα Βενετσάνου (1998 - ΤΡΑΓΟΥΔΑ ΜΑΝΟ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙ)
Μαρία Φαραντούρη (2004 - ΜΑΡΙΑ ΦΑΡΑΝΤΟΥΡΗ / ΓΙΑΝΝΗΣ ΒΑΚΑΡΕΛΗΣ)
Αλκίνοος Ιωαννίδης (2006 - ΜΑΝΟΣ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙΣ 4 ΘΕΑΤΡΙΚΟΥ ΜΥΘΟΙ)
Μαρία Φαραντούρη (2006 - ΤΡΑΓΟΥΔΑ ΜΑΝΟ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙ)
Μανώλης Μητσιάς (2010 - ΑΠΟ ΤΟΝ ΤΣΙΤΣΑΝΗ ΣΤΟΝ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙ)

Πληροφορίες:

Τραγούδι για το θεατρικό έργο ΜΑΤΩΜΕΝΟΣ ΓΑΜΟΣ του Federico Garcia Lorca, που ανέβηκε από το Θέατρο Τέχνης το 1948 σε μετάφραση Νίκου Γκάτσου.
Στον δίσκο του Πουλόπουλο το τραγούδι αναφέρεται εκ παραδρομής με τίτλο "Ήσουν καμάρι της αυγής" και παρέμεινε έτσι και στη συλλογή του "ΤΑ 80 ΚΑΛΥΤΕΡΑ ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ", που κυκλοφόρησε το 2008.

Νέες καταχωρίσεις και πληροφορίες θα βρείτε στο «άσματρον».
Εκεί μπορείτε να κάνετε και τα σχόλιά σας.

Το γελαστό παιδί

Γενικά:

Μουσική	:	Μίκης Θεοδωράκης
Στίχοι	:	Βασίλης Ρώτας
Ερμηνεία	:	Ντόρα Γιαννακοπούλου
Κυκλοφορία	:	1963

Στίχοι:

Ήταν πρωί του Αυγούστου,
κοντά στη ροδαυγή,
βγήκα να πάρω αγέρα
στην ανθισμένη γη.
Βλέπω μια κόρη κλαίει,
σπαραχτικά θρηνεί
σπάσε καρδιά μου εχάθη
το γελαστό παιδί.

Είχεν αντρεία, είχε θάρρος
και αιώνια θα θρηνώ
το πηδηχτό του βήμα,
το γέλιο το γλυκό.
Ανάθεμα την ώρα,
κατάρα τη στιγμή!
Σκοτώσαν οι εχθροί μας
το γελαστό παιδί...

Μόν' να 'ταν σκοτωμένο
στου αρχηγού το πλάι
και μόνον από βόλι
Εγγλέζου να 'χε πάει
κι από απεργία πείνας,
μέσα στη φυλακή
θα 'ταν τιμή μου που 'χασα
το γελαστό παιδί.

Βασιλικιά μου αγάπη
μ' αγάπη θα σε κλαίω
για το ό,τι έκανες
αιώνια θα το λέω...
Γιατί όλους τους εχθρούς μας
θα ξέκανες εσύ,
δόξα, τιμή, στ' αξέχαστο
το γελαστό παιδί!

Άλλες ερμηνείες:

Μίκης Θεοδωράκης (1964 - ΕΝΑΣ ΟΜΗΡΟΣ)
Σούλα Μπιρμπίλη (1965;)
Μαρία Φαραντούρη (1966 - ΕΝΑΣ ΟΜΗΡΟΣ)
Κώστας Χατζής (1966 - ΤΡΑΓΟΥΔΑ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙ ΜΑΡΚΟΠΟΥΛΟ)
Μαρία Φαραντούρη (1971 - SONGS AND GUITAR PIECES BY THEODORAKIS)
Χορωδία Τρικάλων (1974 - ΜΙΚΗ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗ 3)
Γεωργία Λόγγου (1978 - ΣΤΟ ΠΕΝΤΑΓΡΑΜΜΟ ΤΟΥ ΜΙΚΗ Νο 2)
Μίκης Θεοδωράκης (1986 - ΤΑ ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ ΜΟΥ 1959-1986 ΙΙ)
Μαρία Ζώη (2000 - ΚΑΘΕ ΤΡΑΓΟΥΔΙ ΜΙΑ ΙΣΤΟΡΙΑ)
Χορωδία (2004 - ΜΙΑ ΖΩΗ ΕΛΛΑΔΑ)
Ντόρα Γιαννακοπούλου (2006 - ΜΑΓΙΚΗ ΠΟΛΙΣ)

Πληροφορίες:

Το τραγούδι είναι από την θεατρική παράσταση "Ένας όμηρος", ("The hostage" του Ιρλανδού Μπρένταν Μπίαν (Brendan Francis Behan) σε μετάφραση Βασίλη Ρώτα και Βούλας Δαμιανάκου), που ανέβηκε στο ΚΥΚΛΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ από τον θίασο του Λεωνίδα Τριβιζά το 1962.
Το έργο αναφέρεται¹ στους αγώνες ανεξαρτησίας των Ιρλανδών αλλά και στον εμφύλιο που ξέσπασε μεταξύ τους το 1921-22, μετά την υπογραφή της συνθήκης ανεξαρτησίας. Ειδικά το τραγούδι, αναφέρεται στον Μάικλ Κόλλινς, αγωνιστή και πρωτεργάτη της υπογραφής της συνθήκης, που η μητέρα του Μπίαν αποκαλούσε "Το γελαστό μου παιδί". Ο Κόλλινς, παρά τις προσπάθειές του να μη χυθεί αδελφικό αίμα, έπεσε θύμα ενέδρας στο Κορκ και σκοτώθηκε στις 22 Αυγούστου του 1922. Εξ ού και ο πρώτος στίχος του τραγουδιού, "ήταν πρωί τ' Αυγούστου".

Γι' αυτό και στην δεύτερη στροφή, ο αρχικός στίχος έλεγε "σκοτώσαν οι δικοί μας / το γελαστό παιδί". Σκοτώθηκε δηλαδή από αδελφοκτόνο χέρι και όχι από βόλι Εγγλέζου, όπως εξηγεί στη συνέχεια.

Ωστόσο, η διόρθωση αυτού του στίχου ίσως να δικαιολογείται εν μέρει, αν θεωρήσουμε ότι ο Θεοδωράκης (ή ο ίδιος ο Ρώτας;) θέλησε να αποδώσει το κλίμα που επικτρατούσε εκείνη την εποχή και στα ελληνικά πράγματα, με το παρακράτος στις... δόξες του (βλέπε δολοφονίες Γρηγόρη Λαμπράκη, Στέφανου Βελδεμίρη, Διονύση Κερπινιώτη). Όπως λέει² και ο Θεοδωράκης: Η πλοκή του έργου που παρέπεμπε σε μεγάλο βαθμό στις δικές μας ιστορικές εμπειρίες, προσέδωσε στο έργο -πέρα από την όποια αισθητική του αξία- και πολιτική διάσταση, δεδομένου ότι την εποχή εκείνη ζούσαμε σημαντικά γεγονότα όπως η δολοφονία του Γρηγόρη Λαμπράκη, που άνοιξε νέα σελίδα στην ελληνική ιστορία και έτσι «Το γελαστό παιδί» μπορούμε να πούμε ότι εκείνη την εποχή έγινε ύμνος της επαναστατημένης νεολαίας.

Να σημειώσω ότι εκτός από την αλλαγή αυτού του στίχου, πολλοί από τους μεταγενέστερους έχουν κάνει διάφορες αλλαγές, μικρότερης σημασίας, στις ερμηνείες τους. Ωστόσο, θα πρέπει να αναφέρω τον στίχο "σκοτώσαν οι φασίστες / το γελαστό παιδί", που μπορεί να το σιγοψιθύριζαν πολλοί αλλά δεν υπήρχε καταγεγραμμένο στη δισκογραφία. Πρώτη, νομίζω, το βροντοφώναξε η Φαραντούρη, στη συναυλία που έγινε αμέσως μετά την μεταπολίτευση, στο κατάμεστο γήπεδο του Πανιωνίου. (σ.σ. περασμένα μεγαλεία και διηγώντας τα να κλαις...).

Η μελωδία χρησιμοποιήθηκε επίσης στη μουσική που έγραψε ο Θεοδωράκης για την ταινία "Ζ" του Κώστα Γαβρά (1969), βασισμένο στην ομώνυμη νουβέλα του Βασίλη Βασιλικού με θέμα την δολοφονία του Γρηγόρη Λαμπράκη.
Ο δίσκος ΜΑΓΙΚΗ ΠΟΛΙΣ που αναφέρω περιέχει τραγούδια που ακούστηκαν στην ομώνυμη θεατρική παράσταση που ανέβηκε στο θέατρο ΠΑΡΚ του Λεωνίδα Τριβιζά, και ηχογραφήθηκαν αμέσως μετά (1963).

Πηγές:

1  Γιώργος Πισσαλίδης, εφημ. ΕΛΕΥΘΕΡΟΣ ΚΟΣΜΟΣ, 16 Οκτ 2010
2  Από το πρόγραμμα της παράστασης "ΕΝΑΣ ΟΜΗΡΟΣ", που ανέβηκε τον Νοέμβριο του 2011 στο "Θεατρικό βαγόνι" του τρένου του Ρουφ.

Τελευταία ενημέρωση: 22/11/11

Νέες καταχωρίσεις και πληροφορίες θα βρείτε στο «άσματρον».
Εκεί μπορείτε να κάνετε και τα σχόλιά σας.

Του μικρού βοριά

Γενικά:

Μουσική	:	Μίκης Θεοδωράκης
Στίχοι	:	Οδυσσέας Ελύτης
Ερμηνεία	:	Ντόρα Γιαννακοπούλου
Άλμπουμ	:	ΜΙΚΡΕΣ ΚΥΚΛΑΔΕΣ/ΛΙΠΟΤΑΚΤΕΣ
Εγγραφή	:	04
Κυκλοφορία	:	1966

Στίχοι:

Του μικρού βοριά παράγγειλα, να 'ναι καλό παιδάκι,
μη μου χτυπάει πορτόφυλλα και στο παραθυράκι.
Γιατί στο σπίτι π' αγρυπνώ, η αγάπη μου πεθαίνει
και μες στα μάτια την κοιτώ, που μόλις ανασαίνει.

Γεια σας περβόλια, γεια σας ρεματιές.
Γεια σας φιλιά και γεια σας αγκαλιές.
Γεια σας οι κάβοι κι οι ξανθοί γιαλοί.
Γεια σας οι όρκοι οι παντοτινοί.

Με πνίγει το παράπονο, γιατί στον κόσμο αυτόνα
τα καλοκαίρια τα 'χασα κι έφτασα στον χειμώνα.
Σαν το καράβι, που άνοιξε τ' άρμενα κι αλαργεύει
θωρώ να χάνουνται οι στεριές κι ο κόσμος λιγοστεύει.

Άλλες ερμηνείες:

Σούλα Μπιρμπίλη (1974 - ΜΙΚΡΕΣ ΚΥΚΛΑΔΕΣ)
Μαρία Φαραντούρη (1974 - Η ΕΛΛΑΔΑ ΤΟΥ ΜΙΚΗ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗ)
Πέτρος Πανδής (1975;)
Μαρία Φαραντούρη (1980 - LIEDER AUS GRIECHENLAND) (Κυκλοφόρησε στη Γερμανία)
Αλίκη Καγιαλόγλου (1986 - ΜΙΚΗΣ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗΣ: ΤΑ ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ ΜΟΥ 1959-1986 ΙΙ)
Μαρία Ζώη (2000 - ΚΑΘΕ ΤΡΑΓΟΥΔΙ ΜΙΑ ΙΣΤΟΡΙΑ)
Χριστόφορος Σταμπόγλης (2003 - ΑΠΟ ΤΗ ΦΩΝΗ ΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ ΣΤΑΜΠΟΓΛΗ)
Μαρία Φαραντούρη (2003 - Η ΠΟΙΗΣΗ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΤΡΑΓΟΥΔΙ)
Μαρία Φαραντούρη (2004 - ΣΕ ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙ)

Πληροφορίες:

Από τον κύκλο τραγουδιών ΜΙΚΡΕΣ ΚΥΚΛΑΔΕΣ. Πρώτη παρουσίαση Οκτώβριος 1963 στη μπουάτ "Συμπόσιο".

Νέες καταχωρίσεις και πληροφορίες θα βρείτε στο «άσματρον».
Εκεί μπορείτε να κάνετε και τα σχόλιά σας.

Όμορφη πόλη

Γενικά:

Μουσική	:	Μίκης Θεοδωράκης
Στίχοι	:	Γιάννης Θεοδωράκης
Ερμηνεία	:	Μίκης Θεοδωράκης
Άλμπουμ	:	ΛΙΠΟΤΑΚΤΕΣ
Εγγραφή	:	01
Κυκλοφορία	:	1960

Στίχοι:

Όμορφη πόλις, φωνές, μουσικές,
απέραντοι δρόμοι, κλεμμένες ματιές.
Ο ήλιος χρυσίζει, χέρια σπαρμένα
βουνά και γιαπιά πελάγη απλωμένα.

Θα γίνεις δικιά μου πριν έρθει η νύχτα,
τα χλωμά τα φώτα πριν ρίξουν δίχτυα
θα γίνεις δικιά μου.

Η νύχτα έφτασε τα παράθυρα κλείσαν
η νύχτα έπεσε οι δρόμοι χαθήκαν.

Άλλες ερμηνείες:

Μαρινέλλα (1966)
Κώστας Χατζής (1966 - ΤΡΑΓΟΥΔΑ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙ ΜΑΡΚΟΠΟΥΛΟ)
Γιάννης Βογιατζής (1966-67(;) - Δισκος 45 στροφών)
Χορωδία Τρικάλων (1974 - ΜΙΚΗ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗ 3)
Αρλέτα (1978 - ROMANCERO GITANO)
Μαργαρίτα Ζορμπαλά (1979 - ΤΡΕΙΣ ΚΥΚΛΟΙ)
Γιάννης Πουλόπουλος (1982 - ΜΙΑ ΦΟΡΑ ΘΥΜΑΜΑΙ)
Πέτρος Πανδής (1986 - ΜΙΚΗΣ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗΣ: ΤΑ ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ ΜΟΥ 1959-1986 ΙΙ)
Γλυκερία (1994 - GOLDEN HITS) (Κυκλοφόρησε στο Ισραήλ)
Νένα Βενετσάνου (1996 - Η ΝΕΝΑ ΒΕΝΕΤΣΑΝΟΥ ΤΡΑΓΟΥΔΑ)
Βίκυ Λέανδρος (2003 - ΤΡΑΓΟΥΔΙ ΑΛΛΙΩΤΙΚΟ)
Χριστόφορος Σταμπόγλης (2003 - ΑΠΟ ΤΗ ΦΩΝΗ ΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ ΣΤΑΜΠΟΓΛΗ)
Μαρία Φαραντούρη (2004 - ΣΕ ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙ)
Γιώργος Νταλάρας (2004 - ΦΩΣ)
Μανώλης Μητσιάς (2007 - ΟΜΟΡΦΗ ΠΟΛΗ)

Πληροφορίες:

Εκτός από τον Θεοδωράκη και τον Χατζή που λένε "όμορφη πόλις", όλοι οι υπόλοιποι λένε "όμορφη πόλη".
Σε ορισμένες επανεκτελέσεις το τραγούδι αναφέρεται με τίτλο "Θα γίνεις δικιά μου".
Τη μελωδία χρησιμοποίησε επίσης ο Θεοδωράκης στη μουσική που έγραψε για το φιλμ Les amants de Teruel σε σκηνοθεσία Raymond Rouleau (1962), όπου τραγουδά η Edith Piaf πάνω σε στίχους του Jacques Plante.

Νέες καταχωρίσεις και πληροφορίες θα βρείτε στο «άσματρον».
Εκεί μπορείτε να κάνετε και τα σχόλιά σας.